فلسفه‌ی علم

یکی از خطاهایی که در بسیاری از آزمایشات و تحقیقات رخ می‌دهد، خطای سوگیری مشاهده گر یا observer expectancy effect است. فرض کنید قرار است بر روی یک سمپل، آزمایشاتی را در بازه‌های زمانی مشخص تکرار کنید. در مرتبه‌ی اول شما سمپل را به دقت بررسی می‌کنید و تمام مشاهدات خود را یادداشت می‌کنید. یک […]

سال گذشته‌ی میلادی ۲۰۲۲، از سوی یونسکو به عنوان سال “علوم بنیادی در خدمت توسعه‌ی پایدار” نامگذاری شد. علوم بنیادی یا علوم پایه، نقش حیاتی در توسعه‌ی پایدار و بهبود کیفیت زندگی مردم سراسر جهان دارد. شاید بپرسید که یک شتاب‌دهنده‌ی بزرگ ذرات یا یک تلسکوپ فضایی چطور ممکن است در توسعه‌ی جوامع نقش داشته

مدتی قبل در ذیل یکی از پست‌هایم، شخصی در اعتراض به مطلبی که درباره‌ی اینشتین نوشته بودم، اینشتین را با تسلا و ادیسون مقایسه کرده بود. البته که از شخصی با تحصیلات عالی آکادمیک انتظار نمی‌رود که گول اغراق‌های صورت گرفته در رسانه‌ها را راجع به تسلا و ادیسون خورده باشد و من ناگریزم در

“اگر با آزمایش سازگار نباشد، اشتباه است. کلید علم در همین یک جمله‌ی ساده است. تفاوتی ندارد که حدس شما چقدر زیباست، فرقی ندارد که شما که این حدس را زده‌اید، چقدر باهوش هستید و فرقی ندارد که نام شما چیست. اگر با آزمایش سازگار نباشد، اشتباه است. این تمام چیزی‌ست که در علم وجود

ما برای به کارگیری یک پدیده و بهره‌مندی از آن، نیاز مبرمی به دانستن چرایی آن پدیده نداریم و همین که بدانیم آن پدیده چطور کار می‌کند، کافی است. اما برای اینکه بتوانیم رفتار یک سیستم را پیش‌بینی کنیم، دو راه حل پیش روی ماست. راه حل اول این است که با شروع از تعدادی

این سوال که “فیزیک چیست؟”، در واقع یک سوال فیزیکی نیست، بلکه یک سوال فلسفی‌ست. چرا که برای تعریف یک چیز، شما نمی‌توانید از اجزای درون همان چیز استفاده کنید. مثلا اگر بگویید فیزیک علمی است که با شناخت جهان فیزیکی سر و کار دارد، سپس با این پرسش مواجه خواهید شد که جهان فیزیکی

در هرم جهان‌بینی هر انسان، ارزش‌ها در نوک هرم قرار دارند. من به جای تعاریف محض، از این تعریف دی‌داد برای ارزش که بیشتر رویکردی کاربردی دارد، استفاده می‌کنم که “ارزش چیزی نیست جز یک قطعه از تنه ی مکتب اخلاقی مقبول گروهی از آدمیان”. ممکن است برای هر فرد انسان تعدادی از ارزش‌ها اهمیت

دانش (Knowledge) با اطلاعات (Information) متفاوت است. امروزه با یک جستجوی ساده در اینترنت، حجم بالایی از اطلاعات در دسترس است. اما این حجم‌ بالای اطلاعات، تماما دانش نیست؛ چرا که هر نوع اطلاعاتی دانش نیست. این حجم بالای اطلاعات به شکل دقیق بررسی نشده است. طبق تعریف، اطلاعات، حقایق یا جزئیات در مورد یک

در یکی از کلاس‌های دانشگاه، یکی از اساتید در ضمن طرح درس، سوالاتی را مطرح می‌کرد تا دانشجویان را بیشتر درگیر بحث کند. تا جایی که به خاطر دارم حدود شش سوال پرسیده شد و من سعی کردم برای هریک از آن‌ها ابتدا توضیحی ارائه داده و سپس پاسخ دهم. از بین شش مرتبه‌ای که