اَبا اِباد

فلسفه

اختلاف بین چیزی که قانون می‌گوید باید باشد و چیزی که در واقعیت هست.

رویکرد اصولی، رویکرد تفسیری

فرض کنید تا امروز قانونی در کشور وجود داشته که همه آن را پذیرفته و دنبال می‌کرده‌ اند. مثلا محدودیت سرعت در آزادراه تهران-قم برای خودروهای شخصی، ۱۲۰ کیلومتر بر ساعت بوده است. اکثر رانندگان هم این محدودیت سرعت را پذیرفته و رعایت می‌کرده‌اند. این سرعت برای چنین آزادراهی، به نظر منطقی و اصولی می‌رسد. …

رویکرد اصولی، رویکرد تفسیری ادامه »

گوتلوب فرگه، از بزرگترین منطقدانان تاریخ

منطق فرگه

ابژه و سوژه دو مفهوم بسیار مهم در فلسفه هستند. منظور از ابژه، موجودیتی‌ست که در بودن متکی به خودش است. مثلا تلفن همراه شما یک ابژه است. اگر همین فردا اتفاقی بیفتد که همه‌ی انسان‌های روی زمین از بین بروند، این تلفن همراه همچنان به عنوان یک جسم به موجودیت خود ادامه می‌دهد. ابژه …

منطق فرگه ادامه »

فلسفه حقوق

فلسفه حقوق

هر حوزه‌ی شناختی و معرفتی در بنیادین‌ ترین سطح خودش، به فلسفه می‌رسد. قانون و حقوق نیز از این قاعده مستثنی نیست. اینکه چرا در این کشور قوانین به این شکل است و‌ در کشوری دیگر، قوانین به شکلی دیگر است، همگی در نهایت به دیدگاه فلسفی سیستم حقوقی آن کشور باز می‌گردد. اینکه در …

فلسفه حقوق ادامه »

تاریخ اندیشه‌ی بشر

تاریخ اندیشه‌ی بشر

فرض کنید یک روز صبح از خواب بیدار شده‌ اید و می‌بینید شریک عاطفی‌تان بسیار ناراحت است و دلش گرفته. حالا یا شما اشتباه بزرگ کرده‌اید یا یک افسردگی فصلی‌ست یا عزیزی را به تازگی از دست داده و دلتنگ اوست و یا هر علت دیگری که نمی‌دانید. اما با شناخت قبلی که از او …

تاریخ اندیشه‌ی بشر ادامه »

تصویر توماس کوهن

تئوری پارادایم یک

از کودکی که چند ماهی بود کلاس اول را شروع کرده بود، خواستم اسمم را بنویسد. چند حرف را نوشت و حرف آخرش را خالی گذاشت. گفتم پس آن “د” آخرش چطور؟ گفت هنوز به دال نرسیده‌ایم و نمی‌دانم چطور دال را بنویسم. این حکایت افراد زیادی‌ست که با خواندن یکی دو کتاب در یک‌ …

تئوری پارادایم یک ادامه »

دو چهره‌ی مهم فلسفه‌ی علم در قرن بیستم، سمت چپ کارل پوپر (مبدع نظریه‌ی ابطال پذیری) و سمت راست توماس کوهن (مبدع نظریه‌ی پارادایم)

اشکال بنیادین قیاس علمی

نگاه ما به علم همواره این نگاه امروزی نبوده است. زمانی ما فکر می‌کردیم که یک نظریه‌ی علمی باید به گونه‌ای باشد که به طور مطلق، صحیح باشد. نگاه ما به علم تا قرن بیستم، دارای نوعی قطعیت (determinism) بود. یعنی ما فکر می‌کردیم که نظریه‌ی درست علمی، نظریه‌ای‌ست که به طور قطعی، واقعیت را …

اشکال بنیادین قیاس علمی ادامه »

شبیه سازی های کامیپوتری

کنکاشی در شبیه سازی

من به شخصه علاقه‌ی زیادی به انواع شبیه سازی ها دارم. البته احتمالا نتوان به این زودی از شبیه سازی های کامیپوتری برای بررسی پدیده‌ های جهان در سطوح بنیادین استفاده کرد. یکی از مهم‌ترین دلایل این مساله این است که در شبیه سازی های کامپیوتری، ما ابتدا قوانین حاکم بر اجزای سیستم را تعریف …

کنکاشی در شبیه سازی ادامه »

ابا اباد

در بی معنایی زندگی

من می‌ترسم. همه می‌ترسند. هرکسی یک‌ لحظه به این مساله فکر کند که زندگی ذاتا هیچ معنا و هدفی ندارد، می‌ترسد. هرکسی از فکر کردن به نابودی پس از مرگ گریزان است. حتی کسانی که به وجود دنیایی بعد از مرگ باور دارند نیز، از اینکه آن‌ها نباشند ولی این دنیا به کار خود ادامه …

در بی معنایی زندگی ادامه »

صحنه‌ای از فیلم زیبای درخشش

اخلاق کانتی

یک شب پاییزی‌ست و دوست شما کاملا بی‌خبر به خانه‌ی شما آمده است. او به شدت ترسیده و بسیار مضطرب است و نفسش بالا نمی‌آید‌. شما سریعا او را به درون خانه دعوت می‌کنید و برایش آب قند می‌آورید. رنگش مثل گچ سفید شده و مشخص است در شرایط پیچیده‌ای قرار دارد. بعد که کمی …

اخلاق کانتی ادامه »

طرح فرضی‌ از یک شتاب‌دهنده‌ی ذرات در اطراف ماه

قابلیت اتکا به شبیه سازی

از ابتدای ابداع روش علمی تا به امروز، مهم‌ترین معیار سنجش نظریات علمی، آزمایشات و مشاهدات بوده است. هرچقدر هم یک ایده یا یک نظریه زیبا و جذاب به نظر برسد، تا وقتی که با مشاهدات ما همخوانی نداشته باشد، علم نیست. اما خود این آزمایش دقیقا چیست؟ آیا ما اکنون و با پیشرفت سیستم‌های …

قابلیت اتکا به شبیه سازی ادامه »